Cantonspark

Cantonspark (16)

donateur registratie

Het park is toegangelijk via de Abel Tasmanlaan (hoofdingang) en de Faas Eliaslaan. De toegang aan de Heemskerklaan is alleen voor personeel van de Wintertuin.

Parkeergelegenheid tegenover de ingang aan de Abel Tasmanlaan, in de Javalaan en langs de Heemskerklaan, naast het park.

google maps

 

(Deze tekst is bewerkt naar een artikel in de Baarnsche Courant van 29 juli 2019; met dank aan de auteur Christine Schut).

De parkaanleg van het Cantonspark dateert van 1905 en is in een gemengde stijl aangelegd binnen de parallellogram vormige plattegrond van het complex. Voor de aan de noordzijde gelegen wintertuin ligt een cirkelvormige aanleg met in het midden een ronde fontein. Van hieruit loopt een hoofdpad in oostelijke en in westelijke richting. Aan de noordoostzijde van het park loopt het hoofdpad in een gebogen lijn tot achter de wintertuin. Dwars op de oost-westas loopt een zichtlijn vanuit de wintertuin via terrassen naar een landschappelijk gedeelte van het park aan de zuidzijde. Hierdoorheen slingert een sloot. De hoofdentree van het park bevindt zich aan de westzijde, aan de Faas Eliaslaan. Links van de entree ligt de van het terrein afgescheiden tuinmanswoning. Vanaf de wintertuin loopt een pad gebogen in zuidelijke richting langs het tennis-huisje in de richting van de kwekerij. Deze is gelegen in de zuidwesthoek van het park en is deels ommuurd. De kinderboerderij aan de zuidwestzijde valt buiten de bescherming. Parallel aan het hoofdpad loopt een smaller tweede pad. Op een hoger gelegen gedeelte in het midden van het park, tussen de twee oost-west lopende paden, ligt de follie (een niet-conventioneel gebouw, ongeschikt voor huisvesting of andere functies en geen een ander doel dienend dan decoratie). Aan de westzijde is een pinetum (naaldbomen-tuin) gelegen met bakstenen muurtjes en een bestrating van flagstones. Het park heeft een uitgebreid botanisch bomenbestand met onder andere een tulpenboom, hazelaar en sneeuwklokjesboom. Het park is van cultuurhistorische waarde vanwege de ontstaans- en ontwikkelingsgeschiedenis. Voorts is het park van waarde als herkenbaar restant van een botanische tuin met waardevolle boomsoorten. Het is van architectuurhistorische waarde vanwege de aanleg en de binnen het park aanwezige objecten.

WINTERTUIN

wintertuinDe in het Cantonspark gelegen Wintertuin is in 1914-1915 gebouwd voor A. Janssen naar ontwerp van bouwkundige G. Koelewijn uit Baarn. Het object is opgetrokken op een nagenoeg rechthoekige plattegrond en telt één bouwlaag. Het object bestaat boven een stenen basement uit hout en glas, met uitzondering van de achtergevel, die geheel van baksteen is. De beglazing van de daken is vervangen door kunststof. De glaspuien zijn deels voorzien van een roedenindeling, soms nog met glas-in-lood, en deels van vensters met een getoogde bovenzijde. Het middelste bouwdeel is hoger opgetrokken en voor het grootste deel voorzien van glas. Het bouwdeel wordt gedekt door een tegen een rechte achterzijde geplaatst schilddak met de nok haaks op de Heemskerklaan en het park gericht. De dakschilden zijn gebogen, met uitzondering van de achterzijde. Tegen dit geveldeel is een brede schoorsteen gezet, die boven het dakhuis uitsteekt, dat op de nok is gezet. Ter weerszijden van het middendeel zijn lagere bouwdelen geplaatst onder zadeldaken met de nok. Tegen de voorzijde van het middendeel is een driezijdige stenen erker gezet met getoogde vensters en deuren. Tegen de zijgevels van de lagere bouwvolumes zijn erkers van hout en glas geplaatst met stolpende deuren. Het interieur is één grote ruimte. In het midden bevindt zich een palm. De wintertuin deed dienst als plantenkas. De kolenkelder en het ketelhuis, die aan de achterzijde waren gelegen, zijn afgebroken. Essentieel is de ligging van de kas op het zuiden, waarbij de planten ook `s winters voldoende licht en zonnewarmte konden opvangen. De wintertuin is van cultuurhistorische waarde vanwege de voormalige botanische functie. Het object is voorts van architectuurhistorische waarde vanwege de gaafheid en zeldzaamheid van het bouwtype en vanwege de constructie en het materiaalgebruik.

TENNISHUISJE

IMG 2749Het aan de noordzijde naast de wintertuin gelegen Tennishuisje is omstreeks 1905 gebouwd in chaletstijl en is een overblijfsel van de tennisbaan, die in het Cantonspark gelegen was. Het object is op een T-vormige plattegrond boven een hardstenen plint opgetrokken uit verticale houten rabatdelen (gevelbekleding, cs). Het is afgedekt met een zadeldak met steekkap, beiden voorzien van leien in maasdekking (rechthoekig en even-groot, cs). De gevels hebben een symmetrische indeling. De voorgevel bevat in het midden de hoofdingang die bestaat uit openslaande dubbele deuren. Hiervoor is een portaal geplaatst met de genoemde topgevel, die wordt gesierd

COLONNADE

collonadeDe colonnade is van cultuurhistorische waarde vanwege de herkomstgeschiedenis. Het is van architectuurhistorische waarde vanwege het bouwtype, materiaalgebruik en de bouwstijl. Voorts is het van situationele waarde vanwege de verhoogde ligging in het Cantonspark. Het werd vervaardigd in 1750 voor de in 1742 gestichte buitenplaats Oud-Rozenburg in de Diemermeer, gemeente Amsterdam. De colonnade werd in verband met de aanleg van de Oosterbegraafplaats opgekocht door August Janssen en in 1915 geplaatst in het Cantonspark. De follie was oorspronkelijk bedoeld als -open- thee-prieel met vrij uitzicht in noordelijke richting op de Eem en de polders. De hardstenen colonnade is opgetrokken op een achthoekige plattegrond en bestaat uit acht Ionische zuilen waartussen balustrades met balusters zijn geplaatst. De twee groepen van vier zuilen dragen elk een geknikt hoofdgestel. Hierop staan replica’s uit 1994 van achttiende-eeuwse vazen. In het bakstenen fundament is een ronde hardstenen plaat aangebracht met de tekst `verplaatst van Oud-Rozenburg in de Diemermeer naar Cantonspark Baarn 1915’. Op twee andere medaillons staat het jaartal ‘1750’.

KWEKERIJ IN CANTONSPARK

IMG 2763De kwekerij in het Cantonspark is verdiept gelegen en wordt omsloten door een tuinmuur. De tuinmuur is opgetrokken uit baksteen met muurdammen en een ezelsrug. Aan de noordzijde is de muur in het midden verhoogd en voorzien van een getoogde poortvormige doorgang met twee deuren. Deze geven toegang tot het middenpad dat ter weerszijden met boompjes beplant is. Op de hoek aan de noordoostzijde van de kwekerij bevindt zich een trapje van cement met een leuning met pijlers in de vorm van een dobbelsteenkapiteel. De kwekerij is van cultuurhisto-risch en architectuurhistorische waarde vanwege het bouwtype en de kweekmuur.

BETONNEN VOETGANGERSBRUG IN CANTONSPARK

brugBetonnen brug over een smalle beek in het Cantonspark. De brug is opgetrokken tussen 1920 en 1940. De leuningen zijn opgetrokken in cement. Elke leuning bestaat uit twee vierkante pijlers waartussen een reeks van zuiltjes met dobbelsteenkapitelen is geplaatst. De brug is van architectuurhistorische waarde vanwege het materiaalgebruik en de vormgeving van de balustrades.

TUINBEELD CUPIDO IN CANTONSPARK

beeldhouwIn de cirkelvormige aanleg van het Cantonspark ligt in het midden van het plantsoen een hardstenen vijver met daarin een bakstenen zuil met hardstenen afdekplaat. Hierop staat een natuurstenen tuinbeeld voorstellende een cupido die een cameeschelp draagt. De cupido is gezeten op een dolfijn die in een schelp ligt. De dolfijn heeft een opgerichte staart. Het beeld is van cultuurhistorische en architectuurhistorische waarde en van ensemblewaarde als tuinonder-deel in het Cantonspark.

FONTEIN IN CANTONSPARK

fonteinNaast de colonnade in het Cantonspark gelegen fontein in de vorm van een waterval. De waterval werd vervaardigd in 1750 voor de buitenplaats Oud-Rozenburg te Diemermeer, gemeente Amsterdam, en in 1915 door August Janssen overgeplaatst naar zijn park. De waterval stond oorspronkelijk als fontein in de wintertuin. Aan de achterzijde is de aansluiting voor de waterleiding nog aanwezig. De ongeveer twee meter hoge hardstenen waterval bestaat uit een rechthoekig onderstuk met een tweetal waterbakken met gebeeldhouwd water in reliëf. Erboven bevindt zich een motief van twee lauwertakken en een ronde lauwerkrans.

VrijwilligersprijsSamen met twee andere Baarnse organisaties werd onze Stichting Vrienden van het Cantonspark genomineerd voor de Vrijwilligersprijs 2018. Deze prijs is bestemd voor een organisatie uit de gemeente Baarn, die zich aanhoudend en onbaatzuchtig heeft ingezet voor het verenigingsleven en het vrijwilligersklimaat in de ruimste zin in de gemeente Baarn. Onze stichting werd als winnaar uitgeroepen tijdens de nieuwjaarsreceptie van de gemeente Baarn op 9 januari in Theater de Speeldoos. De prijs, waaraan een cheque van duizend Euro is verbonden, werd uitgereikt door burgemeester Mark Röell.

 

Foto Paul van Hutten

Ter gelegenheid van het 100 jarig bestaan werd op 4 juli 2015 door de Stichting Vrienden van het Cantonspark een botanische fair gehouden. Op deze dag werden de bezoekers in contact gebracht met de unieke botanische wereld en de geschiedenis, het heden en de toekomst van het Cantonspark. Voor een verslag en impressies van de Botanische Fair lees verder HIER. Van 19 februari tot en met 20 maart 2016 werd de tentoonstelling t.g,v. 100 jarig bestaan door vele personen bezocht. Een impressie van de opening vindt U HIER.

De restauratie van de Winteruin Dit artikel geschreven door Hans Vlaardingerbroek (architect) is eerder gepubliceerd in het tijdschrift Baerne, juni 2012, van de Historische Kring Baerne. Plaatsing op onze web site is in overleg met de Historische Kring.

In het jaar 2010 stelden Rijk en provincie een flink bedrag ter beschikking voor de restauratie van de Wintertuin in het Cantonspark. De gemeente vulde het bedrag aan, zodat de uitvoering na jaren van onzekerheid midden 2011 konden starten. De plannen voor de restauratie zijn gemaakt door het Utrechtse architectenbu­reau Vlaardingerbroek & Wevers dat gespecialiseerd is in restauratie en bouwhis­torie. De nadruk ligt op het herstellen van het casco, aangezien er bij de start van de werkzaamheden nog geen huurder - en dus ook geen definitieve functie - be­kend was. De werkzaamheden worden uitgevoerd door de aannemer Koninklijke Woudenberg Ameide en begeleid door het architectenbureau en Jorrit de Regt van de gemeente Baarn begeleid. De oplevering is medio 2012. Korte geschiedenis van de kas De kas of Wintertuin van het Cantonspark in Baarn is gebouwd in 1914-1915 in op­dracht van August Janssen.1 August Janssen was een Amsterdams koopman in koloniale waren, die in Baarn de villa’s Peking, Java en Canton in bezit had. In huize Canton -in 1793 door Reinhard Scherenberg in Chinese stijl gebouwd -woonde hij. Hij liet het huis slopen en liet in 1910 op dezelfde plaats een geheel nieuwe villa bouwen. Aan de over­zijde van de Javalaan liet hij door zijn tuin­baas J. Goossen het Cantonspark ontwerpen en aanleggen, met als pièce de resistance de Wintertuin (1914-1915).2 Ontwerper en bouwer was de firma G. Koelewijn, kas­senbouwers uit Baarn.3 Twee foto’s van bui­tenzijde en binnenzijde -deze laatste nog tijdens de bouw - vormen de eerste afbeel­dingen van de Wintertuin. In 1918 kwam het park met de Wintertuin aan de Staat der Nederlanden die het bestemde als botani­sche tuin voor de Rijksuniversiteit Utrecht. In 1931 werd het oostelijk deel van de kas afgescheiden voor de huisvesting van tro­pische planten afkomstig van landhuis De Duno bij Doorwerth.4 Er is toen ook extra verwarming aangebracht. Vermoedelijk is toen ook de verwarmingskelder buiten het gebouw samen met de huidige keukenuit­bouw aangebracht. In 1955 werd aan de noordzijde een extra uitbouw gerealiseerd in opdracht van de Rijksgebouwendienst. Deze herbergt thans de ingang - een wij­ziging uit 1990-91. De oorspronkelijke in­gangen richtten zich alle op het park. In de jaren 1980 werd het Cantonspark verlaten door de universiteit en concen­treerde deze de hortus in de Uithof. In 1987 werd het park voor één gulden overgedragen aan de gemeente Baarn, die er een openbaar park van maakte. De Wintertuin werd in 1990-1991 verbouwd en deels gerestaureerd. Nadien werd in de kas een galerie, de Sytsema Galleries, ge­vestigd. De werkzaamheden waren ingrij­pend van aard en behelsden grootscheeps houtherstel, vernieuwing van alle glas en een totale vernieuwing van de glaskap. Na deze renovatie is het onderhoud danig tekort geschoten, zodat nu alweer een in­grijpende restauratie noodzakelijk is. Het is niet waarschijnlijk dat de laatste (onder) huurder, Palmcourt galeries, weer terug zal komen in de Wintertuin. Een nieuwe functie is nog niet bekend.

Beschrijving De Wintertuin is een min of meer oost­west georiënteerd kasgebouw met een langwerpige vorm, gelegen tegen de noordgrens van het Cantonspark. De bui­tenwerkse maten zijn ongeveer 41 bij 25 meter. De opzet is symmetrisch en wordt gekenmerkt door een oplopende hoogte­vorm naar het middendeel, dat tot de nok een hoogte van bijna 13 meter bereikt.5 Dit middendeel wordt gedekt door gebogen dakschilden die worden gedragen door sa­mengestelde, stalen spanten. Deze dragen het zogenaamde dakhuis6 dat voorzien is van te openen ramen en een glaskap. De huidige vorm van dit dakhuis is geheel het gevolg van de verbouwing van 1990. Oorspronkelijk hadden de ramen een roe­deverdeling, die na de huidige restauratie terug zal komen. Naast het middendeel bevinden zich aan weerszijden twee lagere delen -onder de nok bijna 7,5 meter hoog. Het dak wordt hier gedragen door houten spanten die op ongelijke afstanden van elkaar zijn ge­plaatst en aan de onderzijde voorzien zijn van ijzeren stangen

Naast middendeel en zijbeuken bevinden zich aan de oost-en westzijde twee erkers, die dienden als toegang. Aan de zuidzijde is een gemetselde uitbouw met twee dub­bele deuren aanwezig die oorspronkelijk diende als hoofdingang. Afwijkend van de andere bouwdelen is het dak hier slechts gedeeltelijk voorzien van glas. Het platte deel is gesloten. De dubbele, doorslaande deuren naar het middendeel en het glas in het venster tussen de twee dubbele deuren in zijn nu niet meer aanwezig, maar zullen bij de restauratie opnieuw worden aange­bracht. Vrijwel alle daken waren oorspronkelijk voorzien van stalen liggers waarin het glas dakpansgewijs was opgenomen. Dit type glasroeden wordt patentroeden genoemd. Het glas is opgelegd op geplooid zink, dat ook voor de afvoer van condenswater zorgt. De patentroede wordt afgedekt met zink dat tevens de aansluiting (en afdich­ting) met het glas verzorgt. Deze patent­roeden zijn in de jaren 1990 vervangen door aluminium glasroeden bezet met ka­naalplaten van kunststof. Deze platen ble­ken niet duurzaam en waren op veel plaat­sen gescheurd. De dakbedekking was dan ook verre van waterdicht en was dringend aan vervanging toe. De roeden waren oor­spronkelijk bezet met zogenaamd Engels geribd glas, een ondoorzichtige vormglas­soort. De gevels van de noord-en zuiduitbouw bestaan voor een groot deel uit steens metselwerk, uitgevoerd in kruisverband. De noordgevel van middendeel en zijbeu­ken is eveneens gemetseld. De noordwand

van de zijbeuken is aan de buitenzijde voorzien van steunberen. De noordwand van de middenbeuk culmineert een hoge schoorsteen, die na de jaren 1950 van vorm gewijzigd is.8 Behalve de noordgevels zijn alle wanden opgebouwd uit glas gevat in houten ko­zijnen. De gevels van de zijbeuken zijn ge­ritmeerd door toepassing van afwisselend grotere, getoogde vensters en kleinere rechtgesloten vensters. Voor de buitenge­woon forse ruiten, waarvan de grootste wel 2,25 bij 3,25 meten, werd spiegelglas9 gebruikt, een gegoten en daarna glad ge­polijste glassoort. De zone net onder de dakgoot was voorzien van glas in lood in vrij eenvoudige vormen. Een klein deel van dit glas in lood is tot op de dag van van­daag bewaard gebleven, met name in de oostelijke en westelijke erkers. De hogere zones van de wanden van het middendeel waren bezet met Engels geribd glas.Lees verder>>

Hoe wordt u donateur? Voor een bijdrage van minimaal € 20,00 per jaar bent u donateur van de Stichting Vrienden van het Cantonspark. U steunt ons daarmee om het Cantonspark als waardevolle tuin voor Baarn te behouden.  U kunt ook het formulier downloaden (als PDF of als Word document) and opsturen naar de penningmeester van de Stichting Vrienden van het Cantonspark, Plantage 37, 3742 DM Baarn of email Dit e-mailadres wordt beveiligd tegen spambots. JavaScript dient ingeschakeld te zijn om het te bekijken.. Stort uw bijdrage op rekening NL58 RABO 0360 2744 71 (Rabobank), t.n.v.   van het Cantonspark. 

Donaties en giften

Fiscale goedkeuring (ANBI). Per 1 januari 2008 zijn er nieuwe fiscale bepalingen in werking getreden. Giften en donaties aan instellingen voor algemeen nut zijn alleen fiscaal ( onder bepaalde voorwaarden ) aftrekbaar als de instelling waaraan die zijn gedaan door de Belastingdienst erkend is. Stichting Vrienden van het Cantonspark heeft bij beschikking d.d. 28 september 2007, Fiscaal nummer 8040.01.947, voor onbepaalde tijd deze erkenning als Algemeen Nut Beogende Instelling (ANBI) gekregen.

Fiscale mogelijkheden om Stichting Vrienden van het Cantonspark te steunen.
Uw donatie kan onder bepaalde voorwaarden (boven een drempelbedrag van totale bedrag van giften aan ANBI instellingen) als aftrekpost bij uw aangifte inkomstenbelasting worden opgevoerd. Wie een schenking voor tenminste 5 jaar (of langer) bij notariële akte doet in de vorm van een lijfrente, mag dat bedrag zonder grens opvoeren. Een andere mogelijkheid is de stichting te bedenken door legateren via een testament. Iedere notaris kan u daarover informatie verschaffen.

slider4


poort2
Ingang van het Park aan de AbelTasmanlaan
poort1
Ingang van het Park aan de Faas Eliaslaan

Het park is gelegen aan de Abel Tasmanlaan (hoofdingang) en is ook toegankelijk via de Faas Eliaslaan te Baarn en is elke dag open van 8.00 tot 18.00. De ingang aan de Heemskerklaan is alleen toegestaan voor het personeel van de Wintertuin.

Het Cantonspark ligt ongeveer 15 minuten gaans van het Station Baarn (groene bordjes volgen).

Parkeergelegenheid tegenover de ingang aan de Abel Tasmanlaan, in de Javalaan en langs de Heemskerklaan, naast het park.

Honden zijn helaas niet toegestaan in het Park.

Voor een route beschrijving klik hier.

 

 

Pagina 1 van 2

Joomla! Foutopsporingsconsole

Sessie

Profielinformatie

Geheugengebruik

Database queries